|
Doğan
AKSAN : 1929 yılında
İzmir'de doğan Doğan Aksan, Ankara Atatürk Lisesi'ni ve Dil ve
Tarih-Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü bitirdikten
sonra aynı fakültede asistanlığa atanmıştır. "Yabancı Dillerle Türkçe
Arasında Anlam Benzerliği ve Alışverişi" başlıklı çalışmasıyla doktor,
"Genel Dilbilim Yönünden Halk Etimolojisi ve Türkçedeki Örnekleri" başlıklı
çalışmasıyla doçent, "Anlambilimi ve Türk Anlambilimi" adlı çalışmasıyla
profesör olmuştur. Doktora çalışmaları öncesinde Bonn Üniversitesi Dilbilim Enstitüsünde araştırılar yapan
Doğan Aksan, doktora ve doçentlik sonrasında Frankfurt
Üniversitesi Doğu Dilleri Kürsüsünde konuk öğretim üyesi olarak bulunmuş ve Türk
dilbilimi dersleri vermiştir. O yıllarda Türkiye'de dilbilim bölümleri
bulunmadığı için Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünü bitirdikten sonra dilbilime
yönelen Doğan Aksan, akademik yaşamında Türkbilim (Türkoloji/Türkiyat) ile dilbilimi buluşturmaya
çalışmış, böylece dilbilimin Türkiye'de kendi kimliğini kazanmasını sağlamıştır.
Doğan Aksan bir yandan dilbilimin Türkiye'de kendi kimliğini kazanmasını
sağlarken bir yandan da yurtdışında Türk dilbilimin tanınması doğrultusunda çaba
harcamıştır. Gerek Türk Dil Kurumu yönetim kurulu üyesi ve Dilbilgisi Kolu
Başkanı olarak çeşitli yayınların ve etkinliklerin ortaya konmasında gerekse
Ankara Üniversitesinde dilbilimin önce anabilim dalı, sonra bölüm olarak
düzenlenmesinde Doğan Aksan'ın payı büyüktür. Ayrıca her yıl yapılması
gelenekselleşmiş olan ulusal dilbilim kurultaylarının toplanması düşüncesini de
1987'de Doğan Aksan ortaya atmış ve bu yolla o tarihten bu yana Türkiye'de
dilbilim alanında azımsanmayacak gelişmelere katkıda bulunmuştur. Yurtdışındaysa Sürekli Altaistik Konferansı (Permanent International Altaistic Conference),
Uluslararası Onomastik Bilimleri Merkezi ve Uluslararası Anadili Eğitimi Örgütü
(International Mother Tongue Education Network) kurultaylarına katılarak Türk
dilbilimin uluslararası düzeyde tanınmasına katkıda bulunmuştur. Doğan Aksan,
gençlik yıllarından bu yana yazın (edebiyat) dünyasının da içinde olmuş; şiir, öykü,
savyazı (makale), ve denemeler yazmıştır. Türkçenin anlatım gücünden yazın ve
dilbilimin iç içe oluşundan duyduğu hazzı ve coşkuyu yapıtlarına da ustalıkla
yansıtmıştır. 1996 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi
Dilbilim Bölüm Başkanı olarak emekli oluncaya dek hem kendi kurumundan olan
hem de başka bilimkentlerden (üniversitelerden) gelen çok sayıda elemanın bilim uzmanlığı ve
doktora çalışmalarında danışmanlık yaparak genç adayların yetişmesine yardımcı
olmuştur. Emekli olduktan sonra da Türkbilim ve dilbilimi buluşturan çalışmalar
yapmayı bırakmayan Doğan Aksan bu alandaki boşlukları doldurmayı sürdürmektedir
ve sürdürecektir. Doğan Aksan evli ve iki çocuk babasıdır. |
|
Anadilimizin Söz
Denizinde |
Anlambilim
|
Cumhuriyet Döneminden
Bugüne Örneklerle Şiir Çözümlemeleri |
Cumhuriyetin
Çocukluk, Gençlik Yılları ve Bugün |
Dil : Şu Büyülü Düzen |
|
Dilbilim ve Türkçe Yazıları
|
En Eski Türkçenin
İzlerinde |
Halk Şiirimizin Gücü |
Her Yönüyle Dil |
Şiir Dili ve Türk
Şiir Dili |
|
Türkçenin Gücü
|
Türkçenin Bağımsızlık
Savaşımı / Son 75 Yılda Türkiye Türkçesi |
Türkçenin Söz Varlığı |
Türkçenin
Zenginlikleri, İncelikleri |
Türkiye Türkçesinin
Dünü, Bugünü, Yarını |